Havana-Cultura
WENDY GUERRA
Συγγραφέας
Το 1970, τη χρονιά που γεννήθηκε η Wendy Guerra, η οικογένειά της μετακόμισε από ένα μικρό χωριό στην πόλη Cienfuegos, στη νότια ακτή της Κούβας. "Ήταν ένα μέρος για κολύμπι και συλλογισμό," θυμάται εκείνη. Ένα λογικό σημείο εκκίνησης για κάποιον που είναι αφοσιωμένος στο κολύμπι ενάντια στα κύματα.
Άρχισε να γράφει ποίηση σχεδόν όταν άρχισε να κολυμπάει. Με την πρώτη της συλλογή, Platea a oscuras, κέρδισε βραβείο από το Πανεπιστήμιο της Αβάνας όταν ήταν μόλις 17. Πήρε πτυχίο κινηματογραφίας από το Havana's Instituto Superior de Arte, αλλά κατάφερε να αποφύγει κάθε είδους καριέρα στις εκπομπές των διάφορων μέσων μαζικής ενημέρωσης. Συνέχισε να γράφει.
Συγκεκριμένα, κρατούσε ημερολόγιο. Κρατούσε πάρα πολλά ημερολόγια, που τα άφηνε να στοιβάζονται γύρω της στο διαμέρισμά της στην περιοχή Miramar της Αβάνας, το οποίο μοιράζεται σήμερα με τον σύζυγό της, τον πιανίστα Hector López-Nussa. Ένα ευχάριστο χόμπι το να κρατάς ημερολόγιο, αλλά όχι ακριβώς αυτό που μπορεί να σε οδηγήσει στην ανάδειξή σου ως σταρ της λογοτεχνίας, σωστά; Λάθος. Τα ημερολόγια της Guerra αποτέλεσαν τη βάση για το πρώτο της προσωπικό (αλλά ονομαστικά φανταστικό) μυθιστόρημα, το Todos Se Van (Όλοι Φεύγουν), το οποίο δημοσιεύθηκε το 2006 και έγινε διεθνές μπεστ σέλερ. Παρακολουθώντας τη νεαρή πρωταγωνίστρια κατά την παιδική και εφηβική της ηλικία, το Todos Se Van είναι λυπηρό αλλά και διασκεδαστικό και καταφέρνει να είναι πρωτότυπο ακόμα και όταν εξιστορεί τα επώδυνα προβλήματα της σύγχρονης Κούβας.
"Μου αρέσει το ημερολόγιο ως μορφή αφήγησης," λέει η Guerra says, "Η ιστορία ξετυλλίγεται σαν ταινία, που γίνεται από μόνη της ένα είδος αφηγητικής δομής."
Όσο περισσότερο φτάνει στα όρια της, όσο περισσότερο παλεύει με τους προσωπικούς της δαίμονες, τόσο περισσότερο η Wendy Guerra τραβάει την προσοχή του κόσμου στην Κούβα και σε όλο τον κόσμο. Και δεν αποφεύγει τους προβολείς. Αν υπήρχε ένα βραβείο για τον Ποιητή με την Μεγαλύτερη Φωτογένεια, η Guerra θα το κατακτούσε.
"Ένα από τα πράγματα για τα οποία είμαι πολύ περήφανος είναι απλά τα δημοσιευμένα μου έργα," λέει. "Η μητέρα μου [Κουβανή ποιήτρια Albis Torres] ήταν σπουδαία συγγραφέας, πολύ καλύτερη από μένα και δεν δημοσίευσε ποτέ κανένα έργο της. Δεν κατάφερε ποτέ να αποχωριστεί τη δουλειά της ώστε να τη δείξει στον καθένα. Και τη μοναδική φορά που το έκανε, η δουλειά της απορρίφθηκε."
Η μητέρα της ήταν το πρώτο άτομο που πρότεινε στην Guerra να κρατά ημερολόγιο. Μια άλλη σημαντική πηγή έμπνευσης ήταν η Anaïs Nin, η θρυλική αυτή φιγούρα που κρατούσε προσωπικό ημερολόγιο και με την οποία η Guerra φέρει μια μυστηριώδη ομοιότητα. Η Nin αποτέλεσε το θέμα της τρέχουσας έρευνας της Guerra στην Αβάνα (οι γονείς της Nin γεννήθηκαν εκεί) και στο Παρίσι. Η Guerra σχεδιάζει να δημοσιεύσει τη δουλειά της με τη μορφή ενός "απόκρυφου" ημερολογίου με τη φωνή της Nin, που θα ονομάζεται Posar desnuda en la Habana (Ποζάροντας Γυμνή στην Αβάνα).
Όταν ζητάμε από την Guerra να μας πάει κάπου στην Αβάνα, αυτό συνεπάγεται κάτι για εκείνη. Μας προτείνει το Museo Nacional De Bellas Artes και συγκεκριμένα την πτέρυγα που φιλοξενεί τη συλλογή τέχνης του μουσείου από τις δεκαετίες 1980 και 1990. "Επηρεάζομαι πολύ από τις οπτικές τέχνες," εξηγεί. "Τα ημερολόγιά μου δεν εκθέτουν απλά τις στιγμές μου. Όχι, όχι, όχι — η πράξη του να κρατάς ημερολόγιο αποτελεί από μόνη της μια οπτική 'χειρονομία'. Αυτό το κομμάτι του μουσείου περιλαμβάνει όλα όσα έχουμε περάσει από την άποψη της αισθητικής. Πιστεύω ότι η αισθητική πρωτοπορία της γενιάς μου δεν εντοπίζεται στη λογοτεχνία ή τη φιλοσοφία. Εντοπίζεται δυστυχώς στις πλαστικές τέχνες. Κατάφερα να το αποδεχτώ. Τα χρώματα, τα κείμενα που συνοδεύουν όλα αυτά τα έργα, τη σύλληψη της ιδέας, τη δομή, τα αστεία, τη διάθεση για παιχνίδι, την κωμική τους φύση — όλα αυτά προσπαθώ να πετύχω ταπεινά, σεμνά, με τον δικό μου τρόπο."
Σταματά μπροστά σε ένα έργο, έναν πίνακα ζωγραφικής του πρώην συζύγου της Humberto Castro, που αναδείχθηκε σε εξέχουσα μορφή της κουβανέζικης τέχνης τη δεκαετία του 1980 και στη συνέχεια πήγε στο Παρίσι, ενώ τώρα ζει στο Μαϊάμι.
Είναι ένας από αυτούς που έφυγαν.
Βιβλιογραφία
Ποιήματα
Platea a oscura, 1987
Cabeza rapada, 1996
Μυθιστορήματα
Todos se van (Όλοι Φεύγουν), Βαρκελώνη: Bruguera, 2006. Το Todos se van κέρδισε το πρώτο βραβείο Bruguera το 2005.
Posar desnuda en La Habana (Ποζάροντας Γυμνή στην Αβάνα): diaro apocrifo de Anaïs Nin (προς δημοσίευση)
