Πόσο θετική είναι η στάση των Doble Filo; Όταν το αυτοκίνητό τους δεν παίρνει μπρος, σηκώνουν τα χέρια τους ψηλά και κάνουν πάρτι σαν να μην τους νοιάζει. Αυτό συμβαίνει στο βίντεο κλιπ του "Reparmoferiando," του πρώτου τραγουδιού των Doble Filo του άλμπουμ "Despierta". Ο Yrak και ο Edgaro μπαίνουν στο αμάξι, ένα ξεχαρβαλωμένο λευκό Fiat 126p. Κάποιοι φίλοι εμφανίζονται και σπρώχνουν ξεκινώντας από το Alamar – την έδρα του Doble Filo και το ιστορικό επίκεντρο της κουβανικής χιπ χοπ – και συνεχίζουν σε όλο τον δρόμο προς την Αβάνα. Και φαίνεται να έχει πολλή πλάκα.
Το Doble Filo μεταφράζεται ως "δίκοπος", όπως οι λεπίδες. Τα προσόντα του χιπ χοπ συγκροτήματος είναι τέλεια. Δεν προέρχονται μόνο από το Alamar αλλά θεωρούνται μαζί με τους συναδέλφους Κουβανούς πρωτοπόρους της χιπ χοπ, Obsesión, οι δημιουργοί του πολυεπιστημονικού καλλιτεχνικού συλλόγου La FabriK.
Όπως μπορείτε να δείτε και στο Myspace, το Doble Filo έχει συγκριθεί με τους Dilated Peoples, το άμορφο συγκρότημα με έδρα την Καλιφόρνια, το οποίο συνεχίζει να χαρακτηρίζεται "underground" ακόμη κι αν συνεργάζεται με μερικά από τα μεγαλύτερα ονόματα της χιπ χοπ της Βορείου Αμερικής (Talib Kweli, B-Real, Mobb Deep, Gang Starr…)
Το Doble Filo υπάρχει από το 1995 με διάφορα σχήματα, κυρίως ως ντουέτο. Ο Yrak Saenz και ο Edgaro, επίσης γνωστός ως Edgar Gonzales, πρόσφατα έκαναν ομάδα με ένα τρίτο μέλος, τον DJ Dark, γνωστό ως Alain Medina. "Όπως μπορείτε να δείτε δεν είμαστε δύο πια", λέει ο Yrak, το ιδρυτικό μέλος του συγκροτήματος. "Επίσης γίναμε κάτι περισσότερο από ένα συγκρότημα χιπ χοπ. Είμαστε σαν οικογένεια".
Θέλοντας να κάνει μια αποκάλυψη, ο Yrak τονίζει ότι στην πραγματικότητα δεν μεγάλωσε στο Alamar. "Ναι, είναι αλήθεια", λέει σαν να προσπαθεί να αμυνθεί. "Αλλά το Alamar ήταν το μόνο μέρος όπου έγινε αποδεκτή η δουλειά μου". Προς απόδειξη αυτού, το Doble Filo κέρδισε το 1996 το πολυπόθητο μεγάλο βραβείο στο Φεστιβάλ Ραπ του Alamar. "Μόλις κερδίσαμε το βραβείο αυτό, το Doble Filo έγινε κάτι ενδιαφέρον. Το Alamar μας βοήθησε να ξεκινήσουμε. Τώρα η έδρα μας, το εργαστήριό μας βρίσκεται εδώ. Οι άνθρωποι μου λένε, "Γιατί σου αρέσει τόσο το Alamar; Δεν είσαι από εκεί!" Αλλά το Alamar είχε πάντα ανοιχτές τις πόρτες του σε μένα. Έτσι, σήμερα ζω εδώ".
Το κτήριο όπου οι Doble Filo έχουν το στούντιό τους είναι γεμάτο καλοδουλεμένα γκράφιτι που γράφουν "Laboratorio 675". Ο Edgaro μένει στο πάνω πάτωμα με τη μητέρα του. Η σύνθεση των τραγουδιών του Doble Filo μερικές φορές πραγματοποιείται στο πιάνο του Edgaro.
Περιγράφουν τον ήχο τους ως "πειραματική χιπ χοπ", πράγμα που σημαίνει ότι ραπάρουν με βάση τα ντραμς ή το μπάσο ή ακόμη και με βάση τη μουσική τέκνο ή ακόμη με βάση "οτιδήποτε μας περιβάλλει, μας εμπνέει, οτιδήποτε κάνουμε".
"Πιστεύω ότι κάθε καλλιτέχνης έχει μια συγκεκριμένη εμμονή τη στιγμή που γράφει στίχους", λέει ο Edgaro. "Θα έλεγα ότι η δική μας εμμονή είναι η βελτίωση των κοινωνικών συνθηκών. Κάθε τραγούδι μας πρέπει να σε οδηγεί να σκεφτείς να βρεις τον εαυτό σου, να κάνεις αυτό που θες σε αυτή τη ζωή, να είσαι αυτό που θες να είσαι. Γράφουμε ένα τραγούδι για την Αβάνα – όχι την Αβάνα όπως τη βλέπετε αλλά την Αβάνα όπως τη νιώθετε."
Τα τραγούδια των Doble Filo καταφέρνουν να έχουν θετικές δονήσεις χωρίς να πέφτουν σε μια ψευτοχαρούμενη μετριότητα. "Δεν θα δεις ποτέ κανένα τραγούδι των Doble Filo να μειώνει τις γυναίκες ή να τάσσεται υπερ της βίας", λέει ο Edgaro. "Πιστεύω ότι το πιο σημάντικο είναι να αποφεύγουμε τον αρνητισμό. Είναι η αγάπη, η ελευθερία."
Yrak: "Έχουμε θαυμαστές πέρα από το κοινό της χιπ χοπ - από την εναλλακτική μουσική σκηνή, την ηλεκτρονική μουσική – διότι η μουσική μας απευθύνεται σε όλους. Μας ακούνε πολλοί άνθρωποι ηλικίας 30-40 ετών. Κάποτε ήρθε μια νεαρή γυναίκα και μου είπε "Ξέρεις, δεν μου αρέσει η ραπ, αλλά μου αρέσει αυτό που κάνετε. Γιατί έχετε έναν ρυθμό που μπορώ να καταλάβω".
Τη στιγμή της συγγραφής αυτού του κειμένου το "Despierta" (Ξύπνα) δεν έχει κυκλοφορήσει ακόμη από κάποια εταιρεία. "Εδώ και χρόνια κάνουμε ντέμο", λέει ο Yrak. "Δεν είμαι σίγουρος αν το ‘Despierta’ είναι έτοιμο. Μπορεί να καταλήξει σε ένα επιπλέον ντέμο. "'Όποιο κι αν είναι το αποτέλεσμα, ο τίτλος του άλμπουμ μοιάζει προφητικός. "Το Doble Filo υπάρχει εδώ και πολύ καιρό και τώρα ξυπνάμε", λέει ο Yrak. "Προχωράμε στο επόμενο επίπεδο. Πέρα από το ‘Despierta,’ ο Edgaro και εγώ φτιάχνουμε τον δικό μας δίσκο με τίτλο ‘Rayones de Mi Alma’. Ο Alain (DJ Dark) είναι παραγωγός ηλεκτρονικής μουσικής και φτιάχνει ένα δικό του σόλο άλμπουμ με τίτλο ‘Luz en la obscuridad’. Βλέπετε, μας πετυχαίνετε σε πολύ δημιουργική περίοδο."